Czym są punkty spustowe? Jak się ich pozbyć?

Punkty spustowe to niewielkiej wielkości zgrubienia pojawiające się na mięśniach lub powięziach, dające ból rzutowany (odczuwany w innym miejscu niż źródło powstania) lub promieniujący. Powstają na uszkodzonych włóknach tkankowych, poddanych długotrwałemu wzmożonemu napięciu. Są skutkiem przewlekłego stresu, urazów i wad postawy. Punkty spustowe na ciele można  stosunkowo łatwo odszukać palpacyjnie, ponieważ są wyraźnie wyczuwalne jako niewielkie ziarenka, grudki, zgrubiałe pasma oraz stwardnienia. Sposobem na ból jest terapia punktów spustowych, która polega w głównej mierze na ćwiczeniach, technikach relaksacyjnych, masażu oraz ucisku. 

Przyczyny powstawania punktów spustowych na ciele

Do najczęściej występujących przyczyn powstawania punktów spustowych na ciele należą:

• urazy,
• zbyt mała aktywność fizyczna,
• nagłe zbyt duże rozciągnięcie mięśni,
• często nieprawidłowo powtarzane ruchy (np. podczas pracy, treningu),
• szkodliwe nawyki ruchowe,
• nadmierne obciążenie,
• wrodzone wady anatomiczne,
• długotrwałe przebywanie w jednej pozycji,
• przewlekły stres i zmęczenie.

Występowanie punktów spustowych na ciele – mapa punktów spustowych

Występowanie punktów spustowych ma charakter indywidualny i zależy od budowy anatomicznej. Mogą występować na całym ciele, jednak najczęściej pojawiają się:

• Punkty spustowe na głowie – przeważnie występują na skroniach. Najczęściej wywołują napięciowe bóle głowy oraz migreny.
• Punkty spustowe na szyi – najczęściej znajdują się w okolicy żuchwy i w mięśniu mostkowo-obojczykowo-sutkowym. Wywołują miejscowy ból oraz sztywność karku.
• Punkty spustowe karku – znajdują się na obszarze szyi i karku. Są źródłem bólu miejscowego i promieniującego do głowy, skroni i oczu.
• Punkty spustowe na plecach – najczęściej znajdują się w okolicy łopatek oraz lędźwi. Powodują ból pleców, a także mogą promieniować do narządów.
• Punkty spustowe na łydce – lokalizuje się przede wszystkim w mięśniu piszczelowym średnim i trójgłowym. 
• Punkty spustowe pośladka – to  zgrubienia na mięśniu pośladkowym średnim i mięśniu gruszkowatym.
• Punkt spustowy w pachwinie – łatwo go pomylić z powiększonym węzłem chłonnym. Pojawia się, jako objaw choroby zwyrodnieniowej stawu biodrowego.
• Punkty spustowe na stopie – często są wynikiem przeciążenia mięśni krótkich stopy, które objawiają się bólem oraz mniejszą elastycznością.

Dolegliwości powodowane przez punkty spustowe

Dolegliwości powodowane przez punkty spustowe to głównie ból o różnym charakterze: palący, tępy, ciągnący, przeszywający, może dawać objawy w postaci mrowienia, pieczenia, drętwienia. Ból punktów spustowych może powodować także osłabienie mięśni oraz zmniejszoną ruchomość, wpływa także na zaburzone poczucie własnego ciała w przestrzeni. Punkty spustowe na plecach są częstą przyczyną sztywności bólów karku, pleców i okolic łopatki. Punkty spustowe na twarzy i na głowie są często przyczyną bólów głowy zlokalizowanych w różnych punktach. Ból w poszczególnych częściach ciała może mieć wpływ na funkcjonowanie oraz motorykę całego organizmu, np. w przypadku punktu spustowego na stopie.

Terapia punktów spustowych

Najprostszą formą uwalniania mięśniowo–powięziowych punktów spustowych jest leczenie uciskiem i masażem. Terapia punktów spustowych polega na odszukaniu punktu, który wyzwala najbardziej dokuczliwe objawy i  doprowadzeniu do jego rozluźnienia. Sposobem na likwidację bólu jest także masaż leczniczy, podczas którego specjalista masuje i uciska mięsień aż do momentu ustąpienia dolegliwości. Dzięki maksymalnemu uciśnięciu punktu spustowego następuje przekrwienie, która jest reakcją na niedokrwienie. Następuje zwiększenie się metabolizmu, a w efekcie powstaje odruchowe rozluźnienie punktu spustowego i łańcucha mięśniowo-powięziowego. Oprócz tego stosuje się także rozciąganie okolicy punktu spustowego oraz powięzi, technikę oddzielania powięzi oraz relaksację.

Zobacz także: Ból pleców